Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124
Sự tích cái chuông, cùng với trống và mõ trong các ngôi chùa Việt Nam, là một câu chuyện cổ tích sâu sắc, không chỉ giải thích nguồn gốc vật phẩm thờ cúng mà còn gửi gắm bài học về luật nhân quả, lòng tốt và sự bội bạc. Câu chuyện xoay quanh một chàng thư sinh nghèo và những sinh vật vô ơn mà chàng đã cứu mạng.
Chàng Thư Sinh và Hành Động Phóng Sinh
Ngày xưa, có một thư sinh tuy nghèo nhưng học rất giỏi, tâm niệm rằng học tài thi phận, muốn đỗ đạt cao cần phải tích đức làm điều thiện. Vì không có tiền để bố thí, chàng quyết định tìm cách cứu giúp chúng sinh.
Một hôm, khi đang dạo chơi ngoài đồng, chàng thấy lũ trẻ chăn trâu đang hò reo, kéo lên một con chạch lớn và định làm thịt. Nhìn thấy con chạch buồn bã, nước mắt ứa ra, chàng thư sinh động lòng trắc ẩn. Chàng liền dùng số tiền dành dụm ít ỏi bấy lâu để chuộc lại con chạch.
Sau khi mua được con vật, chàng mang nó ra bờ sông cái để phóng sinh, đồng thời nhắn nhủ: “Chạch ơi, người ta thường nói ‘cứu vật vật trả ơn, cứu nhân nhân trả oán’. Ta cứu sống mày hôm nay, mong rằng kỳ thi năm tới mày sẽ nhớ ơn mà phù hộ cho ta đỗ đạt vẻ vang.”
Con chạch đáng thương bị lũ trẻ chăn trâu bắt được trước khi được thư sinh cứu mạng
Với lòng tin vào việc làm phúc của mình, chàng thư sinh trở về miệt mài đèn sách. Tuy nhiên, kỳ thi cử đến rồi qua, chàng liên tiếp bị trượt ở cả ba trường. Không nản lòng, chàng ở lại kinh đô tiếp tục dùi mài kinh sử. Đến kỳ thi sau, chàng vẫn không đạt được bảng vàng như mong ước. Tủi hổ và chán nản, chàng quyết định trở về quê.
Cuộc Gặp Gỡ Định Mệnh Với Mãng Xà Bạc Bẽo
Trên đường về, chàng đi ngang qua bến đò con sông cái năm xưa chàng đã phóng sinh con chạch. Chàng ngạc nhiên khi thấy hai bên bờ sông có nhiều quân lính canh gác cẩn mật. Hỏi ra mới biết, ở khúc sông này xuất hiện một con chạch lớn đã hóa thành mãng xà, chuyên đón người qua lại để ăn thịt.
Thư sinh ngờ vực, tự nhủ có lẽ con quái vật này chính là con chạch mình đã cứu. Hóa ra, việc tưởng là làm lành lại gây ra hung dữ, khiến chàng bị trượt thi do phải gánh chịu trách nhiệm từ hành động quái ác của yêu tinh.
Chàng nài nỉ xin qua sông một mình để đối diện với mãng xà. Đến giữa sông, con quái vật nhô đầu lên khỏi mặt nước, há miệng lớn chực nuốt chửng. Chàng thư sinh lớn tiếng chất vấn:
“Mày có phải là con chạch đã được ta cứu mạng năm nào không? Bây giờ mày lại đội lốt mãng xà để làm hại người, và định ăn thịt người cứu mạng mày hay sao?”
Mãng xà đáp lời, xác nhận mình chính là con chạch, nhưng hung dữ tuyên bố: “Đúng đấy, nhưng tao phải ăn thịt mày.”
Thư sinh đối mặt với mãng xà hung dữ, tiền thân của sự tích cái chuông, tại bến sông cái
Ba Kẻ Phân Xử: Câu Chuyện “Cứu Vật Vật Trả Oán”
Thư sinh nhắc lại câu phương ngôn “cứu vật vật trả ơn” nhưng mãng xà lại cãi: “Lầm rồi, phải hiểu là ‘cứu vật vật trả oán’ mới đúng.” Để phân xử lẽ phải, chàng đề nghị tìm ba người hoặc ba loài vật trên đường đi để họ quyết định xem ai đúng ai sai. Mãng xà chấp thuận.
Kẻ thứ nhất họ gặp là một con trâu già yếu đang gặm cỏ. Con trâu, vốn ôm hận vì bấy lâu bị con người hành hạ, đã bênh vực mãng xà, cho rằng loài vật ngu ngốc không có trí khôn, chỉ biết nghe theo thú tính nên không phân biệt được thiện ác.
Nghe lời trâu, mãng xà càng hung hăng hơn, toan ăn thịt thư sinh. Chàng lại nhắc điều kiện và họ tiếp tục đi tìm kẻ phân xử thứ hai. Đó là một con cá gáy (cá chép) to lớn lâu năm sắp hóa thành tinh. Cá gáy cũng trả lời như trâu.
Chàng thư sinh bắt đầu tuyệt vọng. Kẻ thứ ba mà họ gặp trên đường là một ông lão râu tóc bạc phơ.
Phật Thế Tôn Phân Xử và Sự Tích Cái Chuông
Ông lão không ai khác chính là Phật Thế Tôn hóa thân, đã nghe rõ mọi việc. Sau khi nghe câu chuyện tranh chấp, Phật mời cả hai về chùa của mình. Tại đó, Ngài dùng phép thần thông gọi cả trâu già và cá gáy đến.
Sau khi trở lại nguyên hình, Phật Thế Tôn nghiêm khắc lên án sự bội bạc của mãng xà cùng thái độ xấu bụng của trâu và cá gáy. Ngài giảng giải rằng, dù là loài vật đi chăng nữa, biết ơn là điều tối thiểu, và sự vô ơn chính là cội rễ của điều ác.
Để trừng phạt sự bạc bẽo, Phật đã dùng thần lực bắt ba con vật phải hóa thành ba pháp khí thờ cúng trong chùa:
- Mãng xà – sinh vật vô ơn và hung dữ nhất – bị bắt hóa thành cái chuông. Vì thế, cái chuông nhà chùa thường được đúc theo hình dạng con rắn cuộn.
- Trâu già – sinh vật bạc bẽo, muốn trả thù con người – bị hóa thành cái trống, mặt trống phải bịt bằng da trâu.
- Cá gáy – sinh vật xấu bụng thứ hai – bị hóa thành cái mõ, được tạc theo hình dáng con cá.
Bộ ba chuông trống mõ trong chùa, vật phẩm lưu giữ sự tích về luật nhân quả và lòng biết ơn
Từ đó, sự tích cái chuông được lưu truyền, nhắc nhở các nhà tu hành luôn giữ lòng ngay thật, hiền lành. Bất cứ ngày đêm, mỗi lần đọc kinh hay tụng niệm, các sư thầy đều phải gõ vào ba vật này. Tiếng chuông trầm hùng, tiếng trống thúc giục và tiếng mõ đều đặn không chỉ là âm thanh phụ trợ cho buổi lễ mà còn là lời cảnh tỉnh về luật nhân quả, về sự trừng phạt dành cho những kẻ vô ơn và bạc bẽo. Tiếng chuông mãng xà vang lên cũng là lời nhắc nhở rằng ác tâm, dù nhỏ, cũng có thể hóa thành đại họa.
Ngày cập nhật 26/11/2025 by Anh Hoàng
“Anh Hoàng” là tên thật của kyanhhoang.com, một nhà sáng tạo nội dung nổi tiếng. Hoàng chuyên về các video khám phá những địa điểm kỳ bí, rùng rợn, và các thử thách độc đáo, ít ai dám thử.
