Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124
Physical Address
304 North Cardinal St.
Dorchester Center, MA 02124

Truyền thuyết về chú Cuội ngồi gốc cây đa là một trong những câu chuyện cổ tích quen thuộc và lâu đời nhất của văn hóa Việt Nam, gắn liền với hình ảnh đêm Rằm tháng Tám (Tết Trung thu) và giải thích bóng đen bí ẩn trên mặt trăng. Câu chuyện bắt đầu từ một người tiều phu hiền lành, dũng cảm tên là Cuội.
Ngày xưa, ở một miền đất nọ, Cuội sống bằng nghề tiều phu. Một buổi sáng nọ, khi đang vác rìu vào rừng sâu tìm cây để đốn, Cuội tình cờ phát hiện một hang cọp gần con suối. Anh thấy bốn con cọp con đang vui đùa. Không chút sợ hãi, Cuội xông tới dùng rìu hạ gục cả bốn con.
Nhưng ngay lập tức, cọp mẹ trở về. Tiếng gầm kinh hồn vang lên sau lưng khiến Cuội phải nhanh chóng quăng rìu và leo vội lên ngọn cây cao gần đó để trốn. Từ trên cao nhìn xuống, Cuội chứng kiến cảnh cọp mẹ lồng lộn bên xác con. Tuy nhiên, chỉ một lát sau, cọp mẹ bình tĩnh đi đến một gốc cây lạ, ngắt lấy vài chiếc lá xanh tươi rồi trở về nhai nát, mớm cho đàn con. Thật kỳ diệu, chỉ trong chớp mắt, bốn con cọp con đã vẫy đuôi sống lại. Cảnh tượng này khiến Cuội vô cùng kinh ngạc về sức mạnh của loại cây kỳ lạ.
Sau khi cọp mẹ tha đàn con đi nơi khác, Cuội thận trọng trèo xuống, tìm đến cây lạ đó và đào gốc mang về. Dọc đường gánh cây, Cuội gặp một ông lão ăn mày đã tắt thở nằm gục trên bãi cỏ. Không chút do dự, Cuội liền đặt gánh xuống, bứt mấy lá vừa lấy được, nhai và mớm cho ông lão. Điều kỳ diệu lại xảy ra, ông lão từ từ mở mắt và ngồi dậy.
Khởi đầu truyện cổ tích sự tích chú Cuội và cây đa thần
Thấy Cuội mang theo cây lạ, ông lão hỏi chuyện. Nghe Cuội kể lại mọi việc từ đầu đến cuối, ông lão kêu lên mừng rỡ: “Trời cho con rồi! Cây này chính là cây thuốc thần có phép ‘cải tử hoàn sinh’ đây. Thật là trời cho con để cứu giúp thiên hạ. Con hãy chăm sóc cho cây nhưng nhớ đừng tưới bằng nước bẩn mà cây bay lên trời đó!”. Dặn dò xong, ông lão chống gậy bỏ đi. Cuội ghi nhớ lời dặn, mang cây về nhà trồng ở góc vườn phía đông, ngày ngày cẩn thận tưới bằng nước giếng trong.
Từ khi có cây thuốc quý, tiếng lành đồn xa, Cuội trở thành vị cứu tinh cho dân làng. Anh vui lòng mang lá thần đi cứu chữa cho biết bao người gặp nạn, hễ nghe tin có ai nhắm mắt xuôi tay là Cuội không quản ngại đường sá.
Một lần nọ, khi Cuội đang lội qua sông, anh phát hiện xác một con chó chết trôi. Cuội vớt lên và dùng lá cây đa cứu chữa, con chó sống lại và quấn quýt theo anh như một người bạn tri kỷ. Sau này, Cuội còn cứu sống con gái của một lão nhà giàu bị chết đuối. Cô gái cảm kích ơn cứu mạng nên xin làm vợ Cuội, và hai người chung sống vô cùng êm ấm.
Nhưng hạnh phúc không kéo dài được bao lâu. Một hôm, trong lúc Cuội vắng nhà, bọn giặc cướp đi qua, biết Cuội có phép lạ nên cố ý ra tay độc ác, giết chết vợ chàng và moi ruột vứt xuống sông. Khi Cuội trở về, chàng đau đớn vô cùng. Mớm bao nhiêu lá thần cũng không còn công hiệu, bởi vì thiếu đi bộ ruột thì không thể sống lại được.
Thấy chủ khóc thảm thiết, con chó tinh khôn lại gần, xin hiến ruột mình để thay thế. Dù chưa từng làm việc này, Cuội vẫn liều mạng dùng ruột chó thay ruột người cho vợ. Kỳ diệu thay, vợ Cuội sống lại, vẫn xinh đẹp như xưa. Thương con chó trung thành, Cuội bèn nặn thử một bộ ruột bằng đất sét đặt vào bụng chó, chó cũng sống lại khỏe mạnh. Vợ chồng Cuội và con chó lại càng thêm quấn quýt.
Chú Cuội tìm thấy cây đa thần có khả năng cải tử hoàn sinh
Tuy nhiên, từ sau khi được cứu sống, tính nết của vợ Cuội bỗng thay đổi hoàn toàn, trở nên hay quên, lú lẫn (theo cách giải thích dân gian là do “lú ruột”). Cuội đã dặn vợ không biết bao nhiêu lần: “Có tiểu tiện thì tiểu tiện bên Tây, chớ đái bên Đông, cây sẽ bay lên trời!”. Nhưng vợ Cuội dường như đã quên hết mọi lời dặn dò quan trọng ấy.
Vào một buổi chiều nọ, khi Cuội vẫn còn đang đi rừng kiếm củi, vợ chàng ra vườn sau. Do đã quên hẳn lời chồng dặn, nàng cứ nhằm vào gốc cây đa thần mà tiểu tiện. Ngay lập tức, mặt đất dưới gốc cây bắt đầu rung chuyển dữ dội, cây đa bật gốc, gió thổi ào ào và lững thững bay lên trời.
Cuội vừa về đến nhà, thấy cảnh tượng kinh hoàng đó thì hốt hoảng vứt gánh củi, nhảy bổ đến toan níu cây lại. Nhưng cây đã rời khỏi mặt đất, bay vượt quá tầm tay. Cuội chỉ kịp dùng rìu móc vào một chiếc rễ cây, cố sức kéo xuống. Tuy nhiên, sức mạnh của cây thần không gì cản nổi, cây vẫn tiếp tục bay lên cao, kéo theo cả Cuội đang bám chặt vào rễ.
Cuội và cây đa thần cứ thế bay mãi, bay mãi lên đến tận cung trăng. Từ đó, Cuội phải sống cô đơn trên đó cùng với cây đa quý của mình.
Truyền thuyết kể rằng, mỗi năm cây đa thần chỉ rụng một chiếc lá duy nhất xuống biển. Bọn cá heo dưới trần gian đã chực sẵn để tranh nhau đớp lấy chiếc lá quý ấy, coi nó như một loại thuốc tiên để cứu chữa tộc loại của chúng. Hình ảnh chú Cuội ngồi gốc cây đa trở thành một phần không thể thiếu trong tâm thức người Việt Nam.
Mỗi khi nhìn lên bầu trời đêm, nhất là vào những đêm trăng tròn tháng Tám, người ta vẫn thấy một vết đen rõ hình một cây cổ thụ và một người đàn ông ngồi dưới gốc. Đó chính là hình ảnh chú Cuội ngồi gốc cây đa, mãi mãi ở lại trên cung trăng, minh chứng cho một lời dặn dò bị lãng quên và một ước mơ được trở về trần gian.
Ngày cập nhật 27/11/2025 by Anh Hoàng

“Anh Hoàng” là tên thật của kyanhhoang.com, một nhà sáng tạo nội dung nổi tiếng. Hoàng chuyên về các video khám phá những địa điểm kỳ bí, rùng rợn, và các thử thách độc đáo, ít ai dám thử.